Liên kết
 
 
 
 
Thống kê
 
 
 
 
Hội thảo khoa học

Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh với vấn đề nâng cao đạo đức Cách mạng cho đội ngũ cán bộ, đảng viên.

Tác giả : Th.s Phan Văn Tuấn - Đại học Vinh
File đính kèm: Không có

Chủ tịch Hồ Chí Minh – Lãnh tụ vĩ đại và kính yêu của Đảng và dân tộc Việt Nam, người chiến sĩ đấu tranh không mệt mỏi, nhà hoạt động lỗi lạc của phong trào cộng sản và công nhân quốc tế, Anh hùng giải phóng dân tộc, Nhà văn hoá lớn, trước khi đi xa đã để lại cho dân tộc ta, đất nước ta một di sản vô cùng quý giá – Di chúc của người.
Di chúc của Người trở thành một văn kiện lịch sử vô giá, kết tinh những tinh hoa đạo đức và tâm hồn cao đẹp, những nội dung cơ bản, những quan điểm cốt yếu của tư tưởng Hồ Chí Minh, vạch ra phương hướng phát triển cho cách mạng Việt Nam cả hôm nay và mai sau.
Trong khoảng thời gian 4 năm, từ khi khởi thảo viết lời đầu tiên (10/5/1969) đến lần sửa cuối cùng (19/5/1969), hàng năm cứ vào tháng 5 sinh nhật của mình, Chủ tịch Hồ Chí Minh đều xem lại, sửa chửa, bổ sung Di chúc. Người cân nhắc từng đoạn, từng ý, từng lời với trách nhiệm lớn lao trước các thế hệ mai sau. Mổi ý, mổi từ để lại của Bác đều bình dị, chân thành, tự nhiên và trong sáng như chính cuộc đời của Người. Tuy nhiên, với đức khiêm nhường hiếm có, Người chỉ coi bản Di chúc là mấy lời viết sẵn gửi lại để đồng bào cả nước và đồng chí trong Đảng khỏi cảm thấy đột ngột. Những lời đó gây ấn tượng, tác động mạnh mẽ, khắc sâu vào tâm trí mọi người.
Đạo đức cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh qua Di chúc nổi bật nhất là niềm tin vào nhân dân, tình thương yêu vô hạn, sự quan tâm và niềm tin sâu sắc vào khả năng và bản chất tốt đẹp của con người. Tháng 5/1968, khi xem lại Di chúc, Người thấy cần phải viết thêm mấy điểm, trong đó ghi rõ: Đầu tiên là công việc đối với con người. “ Đối với những người đã dũng cảm hy sinh một phần xương máu của mình ( cán bộ, binh sĩ, dân quân, du kích, thanh niên xung phong…), Đảng, Chính phủ và đồng bào phải tìm mọi cách làm cho họ có nơi ăn, chốn ở yên ổn, đồng thời phải mở những lớp dạy nghề thích hợp với mổi người để họ có thể dần dần “tự lực cánh sinh”. “đối với các liệt sĩ, mổi địa phương… cần xây dựng vườn hoa và bia kỷ niệm ghi sự hi sinh anh dũng của các liệt sĩ, để đời đời giáo dục tinh thần yêu nước cho nhân dân ta”. “Đối với cha mẹ, vợ con (của thương binh và liệt sĩ) mà thiếu sức lao động và túng thiếu, thì chính quyền địa phương… phải gúp đỡ họ có công việc làm ăn thích hợp, quyết không để họ bị đói rét”(1).
Trong Di chúc, Người đánh giá cao vai trò của Phụ nữ trong sự nghiệp chống Mỹ, cứu nước đã đảm đang và góp phần xứng đáng trong chiến đấu và sản xuất. Người dặn: “Đảng và Chính phủ cần phải có kế hoạch thiết thực để bồi dưỡng cất nhắc và giúp đỡ để ngày thêm nhiều phụ nữ phụ trách mọi công việc kể cả công việc lãnh đạo. Bản thân phụ nữ thì phảI cố gắn vương lên. Đó là một cuộc cách mạng đưa đến quyền bình đẳng thật sự cho phụ nữ”(2)
Đối với những nạn nhân của chế độ xã hội cũ như trộm cướp, gái điếm, cờ bạc, buôn lậu… Người căn dặn “Nhà nước vừa phải dùng giáo dục vừa phải dùng pháp luật để cải tạo họ, giúp họ trở nên những người lao động lương thiện”(3).
Trong Di chúc, Người đánh giá cao phẩm chất cách mạng của nhân dân ta, nhất là nông dân. Thấm nhuần đạo lý truyền thống của người Việt Nam “Uống nước nhớ nguồn”, “Ăn quả nhớ kẻ trồng cây”, Người viết: “Trong bao năm kháng chiến chống thực dân Pháp, tiến đến chống đế quốc Mỹ, đồng bào ta, nhất là đồng bào nông dân đã luôn luôn hết sức trung thành với Đảng và Chính phủ” nên “nay ta đã hoàn thành thắng lợi tôi có ý đề nghị miễn thuế nông nghiệp một năm”(4) cho nông dân để đồng bào thêm niềm phấn khởi, đẩy mạnh sản xuất, sau nhiều năm liên tục đã ra sức góp của, góp người, vui lòng chịu đựng mọi khó khăn gian khổ vì sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, giành độc lập, tự do cho Tổ Quốc.
Với tầm nhìn chiến lược, Người nhận thấy tầm vóc vĩ đại của sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước là công việc cực kỳ to lớn, phức tạp và khó khăn mà cũng rất vẽ vang. Người viết: “Đây là một cuộc chiến đấu chống lại những gì cũ kỹ, hư hỏng để tạo ra những cái mới mẻ, tốt tươi. Để giành lấy thắng lợi trong cuộc chiến đấu khổng lồ này cần phải động viên toàn nhân dân, tổ chức và giáo dục toàn dân, dựa vào lực lượng vĩ đại của toàn dân”(5). Để giành thắng lợi trong cuộc chiến khổng lồ này “chúng ta cần phải có kế hoạch sẳn sàng, rõ ràng, chu đáo để tránh khỏi bị động, thiếu sót và sai lầm”.
Tấm gương đạo đức của Chủ tịch Hồ Chí Minh là suốt đời phục vụ Tổ quốc, phục vụ cách mạng, phục vụ nhân dân. Người không để lại tài sản riêng gì cho cá nhân mình. Trước khi mất với tình thương dân, thương nước còn nghèo, Người căn dặn phảI tiết kiệm, không nên phô trương, hình thức. “Sau khi tôi qua đời, chớ nên tổ chức điếu phúng linh đình để khỏi lãng phí thì giờ và tiền bạc của nhân dân”. Khi mai táng, Người dặn, trên mộ không nên xây bia đá, tượng đồng, nên có kế hoạch trồng cây quanh đồi. Lâu ngày cây nhiều thành rừng, sẽ tốt cho phong cảnh và lợi cho nông nghiệp.
Là người sáng lập và rèn luyện Đảng, Chủ tịch Hồ Chí Minh thường xuyên quan tâm xây dựng Đảng vững mạnh về chính trị, tư tưởng và tổ chức, gắn bố chặt chẻ với nhân dân để Đảng làm tròn sứ mệnh lịch sử với dân tộc. Bởi vậy, trong Di chúc, trước hết Người nói về Đảng. Đảng ta là Đảng cầm quyền, sứ mệnh của Đảng rất vẽ vang, rèn luyện đạo đức cách mạng cho cán bộ đảng viên là nhiệm vụ rất nặng nề. Đoàn kết là phẩm chất, là đạo đức cách mạng, là truyền thống cực kỳ quý báu của Đảng và của dân ta. “Các đồng chí từ Trung ương tới các chi bộ cần phải giữ gìn sự đoàn kết thống nhất của Đảng như giữ gìn con ngươi của mắt mình. Trong Đảng thực hành dân chủ rộng rãi, thường xuyên và nghiêm chỉnh tự phê bình và phê bình là cách tổt nhất để cũng cố và phát triển sự đoàn kết và thống nhất của Đảng”. Tháng 5- 1965, khi xem lại bản Di chúc đầu tiên, Người đã bổ sung đoạn viết tay vào bên lề sau ý phê bình “phải có tình đồng chí thương yêu lẩn nhau”(6). Đó là tư tưởng rất cần có trong xây dựng văn hoá Đảng và phẩm chất đạo đức cách mạng ngày nay.
Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh tóm tắt thì: “đạo đức cách mạng là quyết tâm suốt đời đấu tranh cho Đảng, cho cách mạng. Đó là điều chủ chốt nhất. Ra sức làm việc cho Đảng, giữ vững kỷ luật của Đảng, thực hiện tốt đường lối, chính sách của Đảng. Đặt lợi ích của Đảng và của nhân dân lao động lên trên, lên trước lợi ích của cá nhân mình. Hết lòng, hết sức phục vụ nhân dân, vì Đảng, vì dân mà đấu tranh quyên mình, gương mẫu trong mọi việc. Ra sức học tập chỉ nghĩa Mác – Lênin, luôn luôn dùng tự phê bình và phê bình để nâng cao tư tưởng và cải tiến công tác của mình và cùng đồng chí mình tiến bộ”(7).
Trong Di chúc, Người nhấn mạnh một cách đặc biệt nhiệm vụ chăm lo bồi dưỡng đạo đức cách mạng. “Đảng ta là một Đảng cầm quyền. Mổi đảng viên và cán bộ phải thật sự thấm nhuần đạo đức cách mạng, thật sự cần kiệm liêm chính, chí công vô tư. Phải giữ gìn Đảng ta thật trong sạch, phải xứng đáng là người lãnh đạo, là người đầy tớ thật trung thành của nhân dân”(8).
Chỉ trong một đoạn ngắn nói về đạo đức cách mạng, Người đã 4 lần dùng chữ thật và thật sự để nhấn mạnh phẩm chất trung thực, thực hiện triệt để, rèn luyện đến nơi, đến chốn. Tư tưởng của Người là đạo đức cách mạng không thể dung hoà với cái giả dối, nữa vời, qua loa. Trong nền kinh tế thị trường hiện nay, cái xấu và cái tốt, cái tích cực và cái tiêu cực đan xen tác động hàng ngày, hàng giờ đến mọi người. Tình trạng suy thoái về đạo đức, lối sống, tham những, quan liêu, cơ hội, luồn lách, chạy theo tiền tài, danh lợi, nói không đi đôi với làm, dối trá, đạo đức giả… đang diễn ra phổ biến. Đó là những thách thức lớn đối với vận mệnh của Đảng và tiền đồ của đất nước. Bởi vậy, thực hiện cho được chữ thật, thật sự của Bác Hồ được đầy đủ, trọn vẹn, phải là công việc bền bỉ, phải làm thường xuyên và suốt đời. “Đạo đức cách mạng không phải trên trời sa xuống. Nó do đấu tranh, rèn luyện bền bỉ hàng ngày mà phát triển và cũng cố. Cũng như ngọc càng mài càng sáng, vàng càng luyện càng trong”.(9)
Theo Người, rèn luyện đạo đức cách mạng là một quá trình gian khổ, phải kiên trì, tự giác, tự nguyện, đề cao tinh thần tự phê bình và phê bình, gắn rèn luyện đạo đức với thực tiễn công tác, nêu cao chủ nghĩa tập thể, quét sạch chủ nghĩa cá nhân. Mổi một con người hôm qua còn vĩ đại, nhưng ngày mai sẽ không như thế nếu không rèn luyện thường xuyên, sa vào chủ nghĩa cá nhân. Coi xây dựng đạo đức cách mạng “là việc sung sướng, vẽ vang nhất trên đời”. “Mổi cán bộ, mổi đảng viên, mổi ngày phải tự kiểm điểm, tự phê bình, tự sửa chữa như mổi ngày phải rửa mặt. Được như thế thì trong Đảng sẽ không có bệnh mà Đảng sẽ mạnh khoẻ vô cùng”(10).
Hiện nay, sự nghiệp đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước đang đặt ra nhiệm vụ hết sức nặng nề; cách mạng nước ta đang đứng trước những cơ hội lớn và những thách thức lớn. Kỷ niệm 40 thực hiện Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh, đọc lại Di chúc, chúng ta càng nhận thức sâu sắc hơn những lời của Người, trở lại những chuẩn mục đạo đức cách mạng, định hướng rèn luyện trong điều kiện mới. Mổi người “có thể thấy ở cuộc sống chiến đấu và cuộc sống của Hồ Chủ tịch điều mà mình hằng mong muốn, những giá trị tinh thần mà mình thiết tha, những mục tiêu mà mình khát khao muốn vươn tới”(11).
Việc rèn luyện đạo đức cách mạng theo Hồ Chí Minh phải đi vào cuộc sống. Mổi cấp uỷ, mổi Chi bộ phải có kế hoạch kiểm điểm việc thực hiện Di chúc của Người về nâng cao đạo đức cách mạng, chống chủ nghĩa cá nhân, chống tư tưởng cơ hội, thực dụng. Thực hiện thường xuyên, có hiệu quả tự phê bình và phê bình trong sinh hoạt Đảng. Xây dựng hệ thống các nguyên tắc, cách thức tiến hành tự phê bình và phê bình thường xuyên trong sinh hoạt của cấp uỷ và trước nhân dân, gắn kiểm điểm tự phê bình và phê bình thường xuyên đối với cuộc vận động xây dựng chỉnh đốn Đảng về chính trị, tư tưởng, tổ chức và đạo đức lối sống. Đây là tiêu chuẩn quan trọng nhất để đánh giá Đảng bộ, Chi bộ trong sạch, vững mạnh và tư cách đảng viên, là hành động thiết thực nhất để thực hiện Di chúc và học tập tấm gương và tư tưởng đạo đức Bác Hồ.
Sau gần 40 năm thực hiện Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đảng ta, nhân dân ta đã giành được những thắng lợi hết sức to lớn. Hiện nay, Di chúc đang tiếp tục soi sáng các mục tiêu, những bước đường của nhân dân ta đi đến dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh.
Tài liệu tham khảo:
1. Hồ Chí Minh, Toàn tập, Tập 12 – NXB CTQG, Hà Nội 2000, Tr 503.
2. Hồ Chí Minh, Toàn tập, Tập 12 – NXB CTQG, Hà Nội 2000, Tr 504.
3. Hồ Chí Minh, Toàn tập, Tập 12 – NXB CTQG, Hà Nội 2000, Tr 504.
4. Hồ Chí Minh, Toàn tập, Tập 12 – NXB CTQG, Hà Nội 2000, Tr 504.
5. Hồ Chí Minh, Toàn tập, Tập 12 – NXB CTQG, Hà Nội 2000, Tr 505.
6. Hồ Chí Minh, Toàn tập, Tập 12 – NXB CTQG, Hà Nội 2000, Tr 510.
7. Hồ Chí Minh, Toàn tập, Tập 9 – NXB CTQG, Hà Nội 2000, Tr 285.
8. Hồ Chí Minh, Toàn tập, Tập 12 – NXB CTQG, Hà Nội 2000, Tr 510.
9. Hồ Chí Minh, Toàn tập, Tập 9 – NXB CTQG, Hà Nội 2000, Tr 293.
10. Hồ Chí Minh, Toàn tập, Tập 5 – NXB CTQG, Hà Nội 2000, Tr 239.
11. Phạm Văn Đồng, Chủ tịch Hồ Chí Minh, Tinh hoa và Khí phách của dân tộc, lương tâm của thời đại, NXB ST, 1990, tr 78
 

Các bài viết khác:
 
Bản quyền thuộc về Trường Chính Trị Nghệ An.
Địa chỉ: 121 - Lê Hồng Phong - TP.Vinh - Nghệ An
Điện thoại: 0383.842552; Fax: 0383.842552; Web: http://www.truongchinhtrina.gov.vn
Email: chinhtrina@gmail.com; admin@tct.nghean.gov.vn; tct@nghean.gov.vn